یارانه ۱۲۰ میلیارد دلاری انرژی؛ ناترازی نتیجه ضعف حکمرانی است

به گزارش زیست آنلاین،رئیس پژوهشگاه نیرو با بیان اینکه ناترازی انرژی در ایران بیش از کمبود منابع، ناشی از ضعف حکمرانی و مدیریت است، گفت کشور سالانه حدود ۱۲۰ میلیارد دلار یارانه پنهان و آشکار انرژی پرداخت می‌کند؛ هزینه‌ای که به افزایش بهره‌وری، توسعه زیرساخت‌ها و تحقق عدالت انرژی منجر نشده است.

مجید عمیدپور اظهار کرد ایران با وجود برخورداری از منابع گسترده نفت و گاز، به دلیل عرضه ارزان حامل‌های انرژی به «بهشت انرژی» تبدیل شده است. به گفته او، این وضعیت مصرف بی‌رویه را تشویق کرده و به یکی از چالش‌های مهم اقتصادی و مدیریتی کشور تبدیل شده است.

رئیس پژوهشگاه نیرو با اشاره به مصرف بنزین در دوره‌های اوج مصرف گفت در برخی هفته‌ها نزدیک به یک میلیارد لیتر بنزین مصرف شده است. او ارزش اقتصادی این میزان مصرف با قیمت‌های جهانی را قابل توجه دانست و ادامه این روند را موجب فشار بر منابع ملی عنوان کرد.

عمیدپور ریشه اصلی ناترازی در بخش‌های برق، گاز و فرآورده‌های نفتی را نبود برنامه‌ریزی بلندمدت و منسجم دانست. به گفته او، ساختار حکمرانی انرژی در دهه‌های گذشته عملکرد هماهنگی نداشته و سازمان برنامه و بودجه نیز نقش مؤثری در هدایت این حوزه ایفا نکرده است.

او تأکید کرد اصلاح قیمت انرژی به‌تنهایی نمی‌تواند مشکلات موجود را برطرف کند. پیش از هرگونه تغییر قیمتی، باید ساختار حکمرانی انرژی اصلاح و نظام سیاست‌گذاری، تنظیم‌گری و مدیریت این بخش یکپارچه شود.

رئیس پژوهشگاه نیرو ایجاد وزارت انرژی را یکی از گزینه‌های اصلاح ساختار دانست و گفت سیاست‌گذاری، تنظیم‌گری، خصوصی‌سازی، قیمت‌گذاری و نظارت بر زنجیره انرژی باید در چارچوبی واحد انجام شود.

عمیدپور همچنین ضعف استانداردها و نبود فضای رقابتی را از عوامل کاهش بهره‌وری انرژی در ایران برشمرد. به گفته او، در نبود رقابت و استانداردهای سختگیرانه، انگیزه کافی برای نوآوری، ارتقای فناوری و کاهش مصرف ایجاد نمی‌شود.

وی با اشاره به روند جهانی گذار انرژی گفت جهان به سمت خودروهای برقی، انرژی‌های تجدیدپذیر، هیدروژن و فناوری‌های نوین حرکت می‌کند. با این حال، ایران بیش از آنکه با کمبود فناوری مواجه باشد، از ضعف حکمرانی و سیاست‌گذاری انرژی آسیب می‌بیند.

رئیس پژوهشگاه نیرو افزود دانشگاه‌ها و مراکز علمی کشور ظرفیت مناسبی برای توسعه فناوری‌های نوین دارند، اما بهره‌گیری از این ظرفیت‌ها به اصلاحات ساختاری در حوزه حکمرانی انرژی وابسته است.

عمیدپور در پایان گفت نوآوری باید از نظام حکمرانی، سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی انرژی آغاز شود؛ در غیر این صورت، توسعه بهره‌وری، انرژی‌های تجدیدپذیر، استانداردسازی و رقابت‌پذیری با موانع جدی روبه‌رو خواهد بود./ایلنا