تحول در الگوهای حفاظتی محیط‌زیست؛ افزایش قرق‌های اختصاصی به ۱۲ مورد با مشارکت مستقیم مردم

به گزارش زیست آنلاین،حمید ظهرابی، معاون محیط‌زیست طبیعی سازمان حفاظت محیط‌زیست، با تأکید بر تغییر رویکرد حفاظتی از مدل‌های صرفاً دولتی یا تک‌گونه‌ای به مدیریت جامع اکوسیستمی، گفت: «سیاست حذف و دور کردن مردم از عرصه‌ها به‌طور کامل کنار گذاشته شده است. تجربه نشان می‌دهد که پایداری حفاظت از محیط‌زیست تنها با مشارکت واقعی و توانمندسازی اقتصادی-اجتماعی جوامع محلی تضمین می‌شود.»

وی به موفقیت مدل‌های مشارکتی در پارک‌های ملی گلستان و سیاه‌کوه اشاره کرد و افزود: «در پارک ملی گلستان، با مشارکت بومیان، جمعیت حیات‌وحش طی ۵ تا ۶ سال از حدود ۳ هزار رأس به مرز ۱۲ هزار رأس رسید و این الگو مورد تقدیر اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت (IUCN) قرار گرفت. علاوه بر حفظ تنوع زیستی، این رویکرد موجب افزایش چشمگیر اعتماد متقابل میان جامعه محلی و حاکمیت شده است.»

ظهرابی با اشاره به مصوبه جدید شورای عالی حفاظت محیط‌زیست برای افزایش قرق‌های اختصاصی از ۵ به ۱۲ مورد در استان‌های گلستان، یزد، خراسان جنوبی و شمالی اظهار داشت: «رویکرد جدید سازمان، توسعه متوازن قرق‌های مردمی، تعیین کریدورهای مهاجرتی و بهره‌برداری پایدار نظیر طبیعت‌گردی است تا درآمد حاصل از اکوتوریسم، مستقیماً انگیزه و توان مالی حفاظت از زیستگاه‌ها را برای ساکنان محلی تقویت کند.»ایرنا

زمینه خبر:
در دهه‌های گذشته، حفاظت از منابع طبیعی عمدتاً بر پایه مدل‌های سنتی حفاظت متمرکز دولتی (Fencing/Exclusion) دنبال می‌شد که در مواردی موجب تعارض منافع میان سازمان‌های محیط‌زیستی و جوامع محلی می‌شد. راهبرد نوین مدیریت اکوسیستمی و قرق‌های اختصاصی، با تبدیل حفاظت از طبیعت به یک مزیت اقتصادی پایدار از طریق گردشگری مسئولانه، اشتغال بومی و سهیم‌سازی مردم در عواید زیست‌محیطی، هم امنیت اکوسیستم را تضمین می‌کند و هم تعارضات توسعه‌ای و انسانی را به حداقل می‌رساند.