پیش‌بینی بارش بیشتر در پاییز؛ ال‌نینو به‌تنهایی تعیین‌کننده نیست

به گزارش زیست آنلاین،با وجود مطرح شدن احتمال افزایش بارش‌های پاییزی در ایران، وقوع یک پاییز پربارش هنوز قطعی نیست. بررسی چند مدل اقلیمی احتمال افزایش ۳۰ تا ۵۰ درصدی بارش را در بازه مهر تا آذر نشان می‌دهد، اما این برآوردها تنها یکی از سناریوهای ممکن به شمار می‌رود.

بر پایه این پیش‌بینی‌ها، احتمال بارش فراتر از نرمال به‌ویژه در مناطق زاگرس و دامنه‌های جنوبی البرز مطرح شده است. تحقق این وضعیت، در کنار فرصت احتمالی برای بهبود بارش‌ها، می‌تواند خطر آب‌گرفتگی، سیلاب، فرسایش خاک و زمین‌لغزش را نیز افزایش دهد.

ال‌نینو، یکی از الگوهای مهم پیوند از دور در اقلیم‌شناسی، با گرم شدن غیرعادی آب‌های سطحی اقیانوس آرام استوایی شکل می‌گیرد. این پدیده می‌تواند الگوهای دما و بارش را در مناطق مختلف جهان تغییر دهد، اما اثر آن در همه مناطق و همه دوره‌ها یکسان نیست.

عیسی بزرگ‌زاده، سخنگوی صنعت آب، تأکید کرده است که وضعیت بارش ایران را نمی‌توان صرفاً با تکیه بر ال‌نینو یا لانینا پیش‌بینی کرد. به گفته او، سامانه‌هایی مانند نوسان اطلس شمالی، دوقطبی اقیانوس هند، نوسان مادن-جولیان، سامانه‌های مدیترانه‌ای و شرایط محلی جو نیز بر بارش کشور اثرگذارند.

وی ال‌نینو را عاملی برای تغییر احتمال برخی الگوهای بارشی دانست، نه پدیده‌ای که بتواند به‌طور قطعی سال پربارش را برای ایران رقم بزند. تجربه سال‌های گذشته نیز نشان داده است که در برخی دوره‌های ال‌نینو، کشور با کم‌بارشی روبه‌رو بوده و در بعضی سال‌های لانینا نیز بارش‌های مطلوبی ثبت شده است.

در صورت افزایش ۳۰ تا ۵۰ درصدی بارش‌های پاییزی، با توجه به سهم تقریبی ۲۵ درصدی پاییز از بارش سالانه ایران، مجموع بارش سالانه ممکن است حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد افزایش یابد. با این حال، این افزایش احتمالی لزوماً به معنای بهبود پایدار منابع آب نیست.

رئیس مؤسسه تحقیقات آب نیز افزایش یک تا دو درجه‌ای دمای کشور نسبت به شرایط نرمال را یکی از سناریوهای ماه‌های آینده عنوان کرده است. افزایش دما می‌تواند تبخیر و تعرق و نیاز آبی را بالا ببرد و بخشی از اثر مثبت بارش‌های احتمالی را خنثی کند.

وزارت نیرو اعلام کرده است با استفاده از سامانه‌های پایش، پیش‌بینی و هشدار، وضعیت جوی و هیدرولوژیکی کشور را به‌صورت مستمر رصد می‌کند. مدیریت مخازن سدها، آمادگی در برابر سیلاب و هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول نیز متناسب با پیش‌بینی‌ها به‌روزرسانی می‌شود.

در مجموع، احتمال افزایش بارش پاییزی نباید به تغییر رویکرد در مدیریت منابع آب منجر شود. مدیریت مصرف، افزایش بهره‌وری، حفاظت از آب‌های زیرزمینی، توسعه سامانه‌های هشدار و آمادگی هم‌زمان در برابر خشکسالی و سیلاب، همچنان محورهای اصلی سیاست آبی کشور خواهند بود./ایسنا

زمینه خبر:
ال‌نینو و لانینا از مهم‌ترین نوسانات اقلیمی اقیانوس آرام هستند که از سوی مراکزی مانند سازمان جهانی هواشناسی، اداره ملی اقیانوسی و جوی آمریکا و مؤسسه بین‌المللی پژوهش اقلیم و جامعه پایش می‌شوند. اثر این پدیده‌ها بر ایران غیرمستقیم و وابسته به هم‌زمانی چندین عامل اقلیمی است.