انتشار دی‌اکسیدکربن مراکز داده با رونق هوش مصنوعی از پیش‌بینی‌ها جلو زد

          به گزارش زیست آنلاین،بر اساس نتایج یک پژوهش تازه، توسعه شتاب‌گرفته مراکز داده در جهان که به‌طور مستقیم از رونق هوش مصنوعی تاثیر گرفته، باعث شده ردپای کربنی این صنعت از پیش‌بینی‌های قبلی فراتر برود. مراکز داده زیرساخت‌های حیاتی فناوری اطلاعات از جمله سرورها را میزبانی می‌کنند و با افزایش نیاز مدل‌ها و برنامه‌های هوش مصنوعی به توان پردازشی، با سرعت بیشتری توسط شرکت‌ها و دولت‌ها در حال احداث هستند.

گزارش شرکت «آلیانز ترید» (Allianz Trade) اعلام کرد مراکز داده در سال ۲۰۲۵ حدود ۲۸۶ میلیون تن دی‌اکسیدکربن منتشر کرده‌اند. این شرکت که بازوی بیمه اعتبار تجاری گروه بیمه‌ای «آلیانز» است، می‌گوید رقم یادشده ۵۷ درصد بالاتر از برآورد آژانس بین‌المللی انرژی قرار دارد.

در این گزارش آمده است که در حال حاضر هوش مصنوعی حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد از مصرف برق مراکز داده را به خود اختصاص داده و این سهم ممکن است تا سال ۲۰۳۰ به ۴۰ درصد برسد. پاتریک هافمن، اقتصاددان ارشد حوزه اقلیم در آلیانز، تاکید کرده است مراکز داده از «یک عامل حاشیه‌ای» به محرکی ساختاری برای افزایش تقاضای برق در بسیاری از مناطق جهان تبدیل شده‌اند.

آلیانز هشدار داده اگر شبکه‌های برق با سرعت کافی کربن‌زدایی نشوند، انتشار گازهای گلخانه‌ای مراکز داده تا سال ۲۰۳۰ بیش از دو برابر می‌شود. بر اساس برآوردهای این گزارش، خسارت‌های سالانه ناشی از تغییرات اقلیمی نیز ممکن است تا آن زمان به حدود ۱۵۴ میلیارد دلار برسد؛ در حالی که رقم فعلی حدود ۶۸ میلیارد دلار برآورد می‌شود. همچنین خسارت‌های اقلیمی ناشی از حجم پردازشی هوش مصنوعی تا سال ۲۰۳۰ می‌تواند از ۵۰ میلیارد دلار عبور کند.

بخش دیگری از یافته‌ها به فشار مراکز داده بر منابع طبیعی اشاره دارد. پژوهشگران می‌گویند نیاز آبی این مراکز ممکن است تا سال ۲۰۳۰ به ۱.۳ تا ۱.۸ تریلیون لیتر برسد؛ رقمی که با مصرف سالانه آب کشور سوییس مقایسه شده است.

این گزارش همچنین نشان می‌دهد شدت انتشار کربن برای سطح یکسانی از توان پردازشی، به منبع تولید برق وابسته است. برای نمونه، انتشار ناشی از تولید برق در هند از ۶۰۰ گرم دی‌اکسیدکربن به ازای هر کیلووات‌ساعت فراتر می‌رود، اما این رقم در نروژ و سوئد که بخش عمده برق آنها از منابع کم‌کربن تامین می‌شود، کمتر از ۳۰ گرم است.

طبق گزارش «ژاپن تودی» و به نقل از آلیانز، نزدیک به ۷۰ درصد از انتشار گازهای گلخانه‌ای مراکز داده در جهان در حال حاضر در آمریکا و چین، دو بازیگر اصلی توسعه هوش مصنوعی، متمرکز شده است.
چالشها:
همزمان با گسترش کاربردهای هوش مصنوعی، رقابت برای افزایش ظرفیت پردازشی و ساخت مراکز داده جدید شدت گرفته است؛ موضوعی که علاوه بر مصرف برق، به چالش‌های محیط‌زیستی مانند افزایش انتشار کربن و رشد مصرف آب نیز دامن زده و بحث کربن‌زدایی شبکه‌های برق و بهینه‌سازی بهره‌وری انرژی را پررنگ‌تر کرده است.