پرونده مستند «بوم‌کشی» روی میز مجامع جهانی؛ پیگیری خسارات محیط‌زیستی جنگ از تغییر اقلیم تا تالاب‌ها

به گزارش زیست آنلاین،سازمان حفاظت محیط‌زیست مستندسازی جامع پیامدهای مخرب حملات نظامی بر اکوسیستم‌های کشور را با تمرکز بر مفهوم اکوساید وارد فاز عملیاتی کرده است. به گفته شینا انصاری در حاشیه همایش «اکوساید؛ جنایات جنگی خاموش»، انفجار مخازن سوخت در پایتخت و البرز، آسیب به مجتمع‌های پتروشیمی و تأسیسات عسلویه، جهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و تخریب زیستگاه‌های حساس تالابی از جمله محورهای اصلی گزارش‌های تدوین‌شده هستند که اثراتی فرامرزی بر تعهدات جهانی کنترل کربن دارند.

معاون رئیس‌جمهور با اشاره به اینکه ارزش اقتصادی خسارات به عرصه‌های طبیعی و تنوع زیستی در دست ارزیابی است، اظهار داشت: گزارش‌ها جهت تجمیع و پیگیری حقوقی در سطح بین‌المللی به معاونت حقوقی ریاست‌جمهوری ارسال می‌شود و این معاونت در هماهنگی با وزارت امور خارجه اقدام خواهد کرد. وی با تأکید بر لزوم جرم‌انگاری تخریب عمدی محیط‌زیست به عنوان یک جنایت مستقل در کنوانسیون‌ها، اشاره کرد که حتی وجود حق وتوی آمریکا در شورای امنیت یا خروج این کشور از معاهدات اقلیمی، مانع از حق دادخواهی و طرح مطالبه در مجامع بین‌المللی نخواهد بود. همچنین درباره بهره‌برداری از تصاویر ماهواره‌ای تصریح شد که اطلاعات دارای طبقه‌بندی در صلاحیت نهادهای ذی‌ربط قرار دارد.

انصاری در بخش دیگری از این گفتگو، به دیپلماسی منطقه‌ای برای مهار پسروی تراز آب دریای خزر اشاره کرد و گفت: با توجه به پیامدهای سدسازی و برداشت آب در بالادست، در نشست سران در ترکمنستان با حضور رئیس‌جمهور، تشکیل کمیسیون مشترک پنج کشور ساحلی برای رسیدگی به این بحران تصویب شد. وی همچنین از حضور رئیس‌جمهور در بالاترین سطح در کنفرانس اعضای کنوانسیون تنوع زیستی به منظور دفاع از میراث زیستی بین‌نسلی، احیای گونه‌های در معرض خطر و تبیین پیوند ناگسستنی صلح و حفاظت از محیط‌زیست خبر داد./ایرنا

زمینه خبر (Background):

مفهوم «اکوساید» یا بوم‌کشی در حقوق بین‌الملل به تخریب گسترده، بلندمدت و شدید زیست‌بوم‌ها اشاره دارد که اخیراً تلاش‌های حقوقی فراوانی در مجامع جهانی برای جرم‌انگاری رسمی آن ذیل صلاحیت دیوان کیفری بین‌المللی در جریان است. زیرساخت‌های نفت، گاز، پتروشیمی و مخازن سوخت از جمله اهداف حساسی هستند که اصابت یا تخریب آن‌ها علاوه بر خسارات اقتصادی، مقادیر عظیمی از گازهای گلخانه‌ای، ذرات معلق، هیدروکربن‌ها و آلاینده‌های سمی را در هوا، خاک و آب‌های زیرزمینی آزاد می‌کند و به زنجیره غذایی و تنوع زیستی آسیب می‌زند. جمهوری اسلامی ایران با تجمیع داده‌های خسارات ناشی از تنش‌های نظامی، در پی طرح این آسیب‌ها در چارچوب کنوانسیون‌های بین‌المللی تغییر اقلیم (UNFCCC) و تنوع زیستی (CBD) است تا سازوکارهای غرامت و مسئولیت بین‌المللی را به کار گیرد.