خودروی کم‌مصرف؛ چرا راه دشوار است؟

رویکرد یکپارچه فراتر از بهینه‌سازی موتور
به گزارش زیست آنلاین،حسین شکری در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به اولویت ملی بهینه‌سازی مصرف سوخت در بخش حمل‌ونقل، بازه زمانی تعیین‌شده از سوی رئیس‌جمهور را نقطه‌عطفی برای هم‌راستاسازی توان دولت، خودروسازان و شرکت‌های دانش‌بنیان ارزیابی کرد. وی تصریح کرد که در تجربه جهانی، ارتقای راندمان نیازمند نگاهی فراگیر به تمامی اجزای خودرو نظیر سبک‌سازی بدنه، اصلاح آیرودینامیک، ارتقای گیربکس‌ها و توسعه سیستم‌های کنترلی هوشمند است و محدود ساختن راهکارها به اصلاح صرف موتور، کارساز نخواهد بود.

به گفته دبیر این ستاد، نوآوری‌هایی نظیر سیستم پاشش مستقیم، زمان‌بندی متغیر سوپاپ، توربوشارژ و چرخه‌های مدرن احتراق می‌توانند با بازدهی انرژی، تلفات حرارتی را به حداقل برسانند. وی یادآور شد که بیشتر این زیرسامانه‌ها جزو اقلام راهبردی تعیین شده‌اند و با تکیه بر زیرساخت‌های فعلی کشور، قابلیت بومی‌سازی فناوری‌هایی همچون سامانه مدیریت الکترونیکی موتور (ECU)، سیستم توقف و حرکت خودکار (Start-Stop)، بازچرخش گازهای اگزوز (EGR) و کاهش اصطکاک داخلی قطعات وجود دارد.

تجربه گام‌به‌گام داخلی و راهبرد موازی ارتقای ناوگان
شکری دستاوردهای پیشین کشور در طراحی ECU، ساخت موتور EF7، بهینه‌سازی پیشرانه TU5 و عرضه نسخه‌های دوگانه‌سوز (CNG) را موفقیت‌هایی ارزشمند اما در حد بهبودهای تدریجی—و نه جهش کامل هم‌تراز با لبه فناوری جهان—توصیف کرد. وی با تفکیک نیازهای کوتاه‌مدت از برنامه‌های بلندمدت، اعلام کرد که کشور به‌طور هم‌زمان دو مسیر را دنبال می‌کند: از یک سو به‌کارگیری فناوری‌های قابل نصب بر موتورها و سامانه‌های فعلی در کنار بهره‌گیری از راهکارهای نرم‌افزاری و هوشمندسازی ناوگان در حال تردد، و از سوی دیگر حرکت بنیادین به‌سمت پلتفرم‌های نسل جدید.

وی خاطرنشان ساخت که فناوری‌هایی مانند ECUهای پیشرفته و توربوشارژرها این ظرفیت را دارند که بدون نیاز به بازطراحی جامع پلتفرم، در زمانی کوتاه‌تر و با بار مالی کمتر، به کاهش مصرف سوخت خودروهای در حال تولید کمک کنند.

پلتفرم هیبریدی و موانع اقتصادی در بازار داخلی
بخش دیگری از برنامه‌های معاونت علمی به ورود جدی به عرصه خودروهای پاک اختصاص دارد. شکری از پیگیری پروژه پلتفرم خودروی هیبریدی با مشارکت بازیگران این حوزه با هدف ایجاد زیرساخت فناوری پایدار و کاهش وابستگی به خارج خبر داد؛ با این حال، وی تأکید کرد که بلوغ فناوری تنها یک بخش از معادله تجاری‌سازی است.
به گفته وی، سطح پایین قیمت حامل‌های انرژی در کشور مانعی اساسی بر سر راه توجیه اقتصادی خودروهای برقی و هیبریدی برای مصرف‌کننده نهایی است و تولید انبوه این کلاس از خودروها بدون سیاست‌های مشوق، حمایت‌های مالیاتی و تسهیل‌گری مقرراتی در قیاس با بازار جهانی با چالش‌های اقتصادی روبه‌رو خواهد بود.

چالش‌های صنعتی و ضرورت تعیین ضوابط شفاف توسط وزارت صمت
دبیر ستاد اقتصاد دانش‌بنیان هوافضا، حمل‌ونقل و شهرسازی در تحلیل موانع پیش‌رو، مسائلی همچون حجم سرمایه‌گذاری مورد نیاز، صرفه اقتصادی ناشی از تیراژ تولید، بلوغ زنجیره تأمین و ورود فناوری به مرحله تجاری را از گره‌های اصلی این بخش دانست. وی همچنین خاطرنشان کرد که شفافیت در تعریف مسئله و تعیین سقف مجاز مصرف سوخت برای هر دسته از موتورهای بنزینی از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت، پیش‌شرطی حیاتی برای هدفمندسازی فعالیت‌های فنی و مهندسی این حوزه به شمار می‌رود.