زنگ خطر «ابرالنینو» برای امنیت غذایی و منابع آب جهان؛ پیشبینی ثبت شدیدترین ناهنجاری اقلیمی تاریخ معاصر تا ۲۰۲۷
به گزارش
زیست آنلاین،دادههای تحلیلی ماهوارهها، سامانههای رادیوسوند و شناورهای بینالمللی نشان میدهند سامانه اقلیمی زمین در آستانه ورود به فاز بحرانی یک «ابرالنینو» قرار گرفته است؛ پدیدهای که برخلاف چرخههای طبیعی معمول دو تا هفت ساله، این بار با بار حرارتی ناشی از تغییرات اقلیمی ترکیب شده و رکوردهای تاریخی را جابهجا میکند.
جهش بیسابقه دمای اقیانوس آرام مرکزی و شرقی
بر پایه پیشبینیهای سازمان جهانی هواشناسی (WMO)، ناهنجاری دمای سطح آب در پهنه کلیدی «نینو ۳.۴» که در ژوئن ۲۰۲۶ برابر با مثبت ۱.۶ درجه سانتیگراد بود، در اوت به مثبت ۲.۵ درجه رسید و انتظار میرود در سهماهه پایانی سال (اکتبر تا دسامبر) به رکورد خیرهکننده مثبت ۳.۷ درجه سانتیگراد دست یابد؛ رقمی که اوج تاریخی مثبت ۲.۶ درجهای در زمستان ۲۰۱۵–۲۰۱۶ را نیز پشت سر میگذارد.
سلست سائولو، دبیرکل سازمان جهانی هواشناسی، احتمال تداوم این پدیده تا فوریه ۲۰۲۷ را نزدیک به ۱۰۰ درصد برآورد کرد و هشدار داد: «النینو گرمای تازهای به سامانه زمین اضافه نمیکند، بلکه گرمای ذخیرهشده در لایههای زیرین اقیانوس را آزاد میکند.» وی با اشاره به اینکه شدت این رخداد احتمالاً قویترین نمونه ثبتشده از سال ۱۹۵۰ تاکنون خواهد بود، افزود که پایان این چرخه زودتر از بهار ۲۰۲۷ متصور نیست.
سرایت بحران هیدرولوژیک به زنجیره غذایی و اقتصاد بینالملل
بر اساس تحلیل مؤسسه بینالمللی مدیریت آب (IWMI)، پیامدهای النینو جغرافیای نامتوازنی دارد؛ در حالی که مناطقی از جنوب ایالاتمتحده، شرق آفریقا، آسیای مرکزی و بخشهایی از آمریکای جنوبی مستعد سیلابهای مخرب خواهند بود، گستره وسیعی از استرالیا، اندونزی و شمال آمریکای جنوبی با خطر خشکسالیهای فلجکننده و آتشسوزی روبهرو هستند. در قاره اروپا نیز اگرچه زمستانهای معتدلتری محتمل است، اما تضعیف گردابه قطبی میتواند موجهای سرمای غافلگیرکننده پدید آورد.
این دگرگونی هیدرولوژیک، به طور مستقیم قلب کشاورزی جهان را هدف قرار داده است:
فشار مضاعف بر آبخوانها: در کشورهایی چون کلمبیا، برزیل و هند، کاهش بارندگی و افت دبی رودخانهها کشت محصولات متکی به آبیاری را محدود کرده و برداشت اضطراری از سفرههای زیرزمینی را تشدید میکند؛ روندی که تهدیدی پایدار برای صادرات جهانی محصولات زراعی است.
خطر قحطی در جوامع کمدرآمد: گزارشها حاکی از احتمال نابودی مزارع استراتژیک ذرت و لوبیا در نیکاراگوئه است که به تعمیق فقر و ناامنی غذایی منجر میشود.
تهدید واردات اروپا: مؤسسه آموزش آب دلفت هلند (IHE) نسبت به اختلال در مسیر تأمین اقلام کشاورزی و غذایی اساسی وارداتی به اتحادیه اروپا هشدار داده است.
پیوند ناگسستنی امنیت آب و پایداری اقتصادی
با وجود اثرگذاری مستقیم آب بر قابلیت اطمینان شبکه برقآبی، تولید زیستانرژی، زیرساختهای شهری و سلامت عمومی، مؤسسه بینالمللی مدیریت آب انتقاد کرده است که مسئله آب همچنان در سیاستگذاریهای کلان و تخصیص منابع مالی بینالمللی به عنوان موضوعی حاشیهای و منفک دیده میشود. کارشناسان تأکید دارند که ثبات سامانههای آبی، پیششرط قطعی امنیت اقتصادی، تابآوری جوامع در برابر شوکهای اقلیمی و کاهش ریسکهای سرمایهگذاری به شمار میرود./ایسنا
زمینه خبر (Background):
النینو فاز گرم نوسان جنوبی (ENSO) است که معمولاً به طور میانگین دمای کره زمین را ۰.۲ درجه سانتیگراد افزایش میدهد. با این حال، وقوع ابرالنینوی فعلی در شرایطی شکل میگیرد که گرمایش حاصل از مصرف سوختهای فسیلی، دمای پایه سیاره را ۱.۳ تا ۱.۴ درجه نسبت به دوران پیشاصنعتی بالا برده و سال ۲۰۲۵ حتی با وجود حضور سامانه خنککننده لانینا، به عنوان سومین سال گرم زمین ثبت شده است. بررسیهای علمی نشان میدهند شدت رویدادهای النینو در جهان متأثر از تغییر اقلیم، حدود ۳۶ درصد نسبت به قرن نوزدهم قدرتمندتر شده است.