به گزارش زیست آنلاین،میثم جعفرزاده، مدیرعامل گروه توسعه انرژی نفت و گاز لاوان، در تحلیلی جامع از چالش‌های انرژی کشور، بر لزوم تغییر پارادایم در مواجهه با مسئله ناترازی برق تأکید کرد. به گفته او، نگاه صرف به مگاوات‌های نصب‌شده در نیروگاه‌های تجدیدپذیر، تصویری ناقص از اثربخشی این حوزه ارائه می‌دهد.

جعفرزاده با اشاره به دگردیسی الگوی ناترازی انرژی در ایران خاطرنشان کرد: «در گذشته، ناترازی برق عمدتاً به پیک تابستان محدود بود، اما اکنون محدودیت‌های تأمین گاز در زمستان نیز ظرفیت عملی نیروگاه‌های حرارتی را به‌شدت کاهش داده است. در واقع، ناترازی از یک چالش تابستانی به معضلی دائم در طول سال تبدیل شده که نیازمند راهکارهای ساختاری است.»
او نقش تجدیدپذیرها را در این معماری جدید دوگانه دانست: «در تابستان، این نیروگاه‌ها بار روز شبکه را تعدیل می‌کنند و در زمستان نیز با جایگزینی سوخت، فشار بر نیروگاه‌های حرارتی را کاهش می‌دهند. این دقیقاً همان نقطه‌ای است که تجدیدپذیرها به امنیت انرژی گره می‌خورند.»

این کارشناس حوزه انرژی، معیارهای ارزیابی موفقیت نیروگاه‌های خورشیدی را فراتر از ظرفیت اسمی دانسته و چهار محور کلیدی را برای سنجش ارزش واقعی این سرمایه‌گذاری‌ها برشمرد:

میزان برق واقعی تحویلی به شبکه: تمرکز بر ضریب بهره‌برداری و قابلیت دسترسی نیروگاه.
صرفه‌جویی در سوخت: ارزیابی کاهش مصرف سوخت در نیروگاه‌های حرارتی با ورود برق پاک به مدار.
تقویت زیرساخت‌های شبکه: لزوم توسعه متناسب پست‌ها و خطوط انتقال برای جذب تولید متغیر خورشیدی.
ذخیره‌سازی انرژی: ایجاد زیرساخت‌های لازم برای مدیریت نوسانات تولید و تضمین پایداری شبکه.

جعفرزاده با بیان اینکه «امنیت انرژی با یک فناوری واحد محقق نمی‌شود»، بر لزوم پرهیز از ساده‌انگاری در این مسیر تأکید کرد. وی افزود: «تجدیدپذیرها بخشی از راه‌حل ناترازی هستند، نه تمام آن. برای دستیابی به امنیت پایدار، ایران نیازمند ترکیبی متوازن از نیروگاه‌های حرارتی پربازده، انرژی‌های تجدیدپذیر، سامانه‌های ذخیره‌سازی، شبکه هوشمند و سیاست‌های فعال مدیریت مصرف است.»
وی در پایان تصریح کرد که تجدیدپذیرها باید در قامت یک استراتژی بلندمدت و جزئی تفکیک‌ناپذیر از معماری امنیت انرژی کشور دیده شوند، نه صرفاً به عنوان پاسخی موقت برای عبور از بحران‌های چند سال اخیر.

صنعت برق ایران در سال‌های اخیر با چالش ناترازی تولید و مصرف روبه‌رو بوده است. در شرایطی که محدودیت منابع گازی در زمستان و پیک بالای مصرف در تابستان، پایداری شبکه را تهدید می‌کند، سیاست‌گذاری‌ها به سمت افزایش سهم تجدیدپذیرها سوق یافته است. با این حال، متخصصان تأکید دارند که بدون تقویت شبکه انتقال و زیرساخت‌های ذخیره‌سازی، توسعه شتاب‌زده تجدیدپذیرها ممکن است به جای کمک به پایداری، خود به عاملی برای نوسان در شبکه تبدیل شود.